Χρόνια Πολλά , Καλά Χριστούγεννα!! με τις καλύτερες ευχες για εσάς και τους αγαπημένους σας !!

ΦΤΩΧΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΑΙΣΘΗΤΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΟΜΑΔΕΣ
Με τον όρο φτώχεια αναφερόμαστε στην οικονομική κατάσταση που χαρακτηρίζεται από έλλειψη επαρκών πόρων για την ικανοποίηση βασικών ανθρώπινων αναγκών. Το κατώφλι των βασικών αναγκών που ορίζει το όριο της φτώχειας διαφέρει από χώρα σε χώρα. Η φτώχεια ανάγεται να μετράται σε χρήματα και αντανακλά τους κατά κεφαλήν διαθέσιμους από τους πραγματικούς οικονομικούς πόρους μιας χώρας. Είναι πιθανό να βιώσουμε όλοι τη φτώχεια κάποια στιγμή στη ζωή μας. Ορισμένες κοινωνικές ομάδες, ωστόσο διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο, για παράδειγμα οικογένειες με παιδιά –ιδιαιτέρως οι μεγάλες και μονογονεϊκές οικογένειες - ηλικιωμένοι, ανάπηροι και μετανάστες. Σε όλες τις κατηγορίες, οι γυναίκες είναι πιο ευπαθείς από τους άντρες. Ο τρόπος με τον οποίο η φτώχεια επηρεάζει τους ανθρώπους είναι σύνθετος και αλληλένδετος με τον κοινωνικό αποκλεισμό.
1. Bασικό αίτιο της φτώχειας είναι η ανεργία
2. Στις μέρες μας, το να έρθουμε αντιμέτωποι με το φαινόμενο της φτώχειας είναι ακόμα πιο δύσκολο, καθώς η δομή της οικογένειας έχει αλλάξει και δεν μπορεί πλέον να λειτουργήσει αλληλουποστηρικτά.. Η αύξηση των πυρηνικών και των μονογονεϊκών οικογενειών και η αύξηση της κινητικότητας του πληθυσμού μετά την είσοδό του σε παραγωγική ηλικία μείωσε τη δυνατότητα στήριξης από τους γονείς προς τα ενήλικα τέκνα και αντίστροφα.
3. Ένας ακόμη παράγοντας που βοήθησε στην όξυνση του φαινομένου της φτώχειας είναι η αστικοποίηση των πολιτών στα μεγάλα αστικά κέντρα και κυρίως στην πρωτεύουσα, με την ελπίδα της εύρεσης εργασίας. Έτσι οι άνθρωποι εγκατέλειψαν τον τόπο τους και τα εξασφαλισμένα μέσα διαβίωσης (τροφή και στέγη) και ως άνεργοι η ζωή στην πρωτεύουσα είναι πολύ πιο δύσκολη.
4. Επίσης, έχουμε στέρηση ενός ολοκληρωμένου συστήματος κοινωνικής πρόνοιας, αλλά και κοινωνικής ασφάλισης, όπου μια σημαντική κατηγορία φτωχών, οι ηλικιωμένοι, είναι ανασφάλιστοι ή χαμηλοσυνταξιούχοι.
5. Πέρα από αυτά, άλλο ένα πρόβλημα που έχουμε σαν λαός, είναι η χρόνια έλλειψη ασφαλιστικής επίγνωσης αλλά και η εισφοροδιαφυγή.
Συνέπειες της φτώχειας
• Κακή υγεία και περιορισμένη πρόσβαση σε υγειονομική περίθαλψη
• Περιορισμένη πρόσβαση σε εκπαίδευση, κατάρτιση και δραστηριότητες κατά τον ελεύθερο χρόνο
• Οικονομικό αποκλεισμό και υπερβολικά χρέη
• Περιορισμένη πρόσβαση σε σύγχρονη τεχνολογία όπως για παράδειγμα στο διαδίκτυο
• Οι άνθρωποι που χάνουν την εργασία τους μπορεί να εξαναγκαστούν σε μετανάστευση, ενώ συγχρόνως αποκλείονται από τον κοινωνικό τους περίγυρο, διότι η θέση στην οποία έχουν περιπέσει επηρεάζει την ψυχολογία και την αυτό εικόνα τους
• Ανεπαρκείς συνθήκες στέγασης και η έλλειψη στέγασης
• Στέρηση του ανθρώπου στην τροφή και ονομάζεται πείνα. Ο άνθρωπος που δεν σιτίζεται επαρκώς είναι αδύναμος, δεν μπορεί να εργαστεί σωστά, δεν είναι σε θέση να θέσει στόχους και πόσο μάλλον να τους επιτεύξει. Επίσης, δεν μπορεί να υποστηρίξει ούτε τον εαυτό του αλλά ούτε και την ίδια του την οικογένεια. Επηρεάζεται η πνευματική και ψυχική του υγεία και ανάπτυξη και είναι πολύ πιθανόν το γεγονός να πέσει ο φτωχός άνθρωπος σε κατάθλιψη
• Οι φτωχοί άνθρωποι τυγχάνουν εκμετάλλευσης, δεν αντιμετωπίζονται ισότιμα με τους πλουσιότερους, αισθάνονται και είναι αδικημένοι.
• Παράλληλα, είναι οι λιγότερο ανθεκτικοί σε φυσικές καταστροφές, οικονομικές κρίσεις και διαμάχες.
Σε κάθε διαδικασία κοινωνικής αλλαγής, ενθαρρύνουμε το "σκέψου παγκόσμια, δράσε τοπικά". Τα αίτια φαίνεται να είναι διαδεδομένα και βαθιά ενσωματωμένα στις πολιτιστικές αξίες και πρακτικές. Μπορούμε εσφαλμένα να πιστέψουμε ότι οποιοσδήποτε από μας, στο μικρό επίπεδο της ζωής μας, δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτα γι' αυτά.
Μην απελπίζεστε. Εάν ο καθένας μας δεσμευτεί προσωπικά να πολεμήσει αυτά τα αίτια της φτώχειας σε όποια φάση της ζωής, τότε το συνολικό ποσό όλων μας που κάνουμε κάτι και η πολλαπλασιαστική επίδραση των ενεργειών μας στους άλλους, θα συμβάλουν στην αποσύνθεση αυτών των παραγόντων και, τελικά, στη νίκη πάνω στη φτώχεια.
Η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ στις 22 Δεκεμβρίου 2005 με το ψήφισμα 60/209 προσδιόρισε την αλληλεγγύη ως μία από τις θεμελιώδεις και παγκόσμιες αξίες που πρέπει να διέπουν τις σχέσεις μεταξύ των λαών στον 21ο αιώνα και αποφάσισε να ορίσει την 20η Δεκεμβρίου ως Διεθνή Ημέρα Ανθρώπινης Αλληλεγγύης.

Κέντρο Ημέρας Αργοστολίου
Μπακαλού Σοφία
Κοινωνική Λειτουργός

ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΒΙΑΣ ΣΤΑ ΣΧΟΛΕΙΑ
Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα του Παιδιού (20/11) θα ήταν καλό να αναφερθούμε σε ένα ζήτημα που ,δυστυχώς, αφορά την πλειοψηφία των παιδιών όχι μόνο στην χώρα μας αλλά και στον υπόλοιπο κόσμο. Το φαινόμενο της βίας στα σχολεία.
Πρώτα από όλα, ας εξηγήσουμε τι σημαίνει παιδική βία. Πολλοί ίσως να πιστεύουν ότι η βία έχει να κάνει μόνο με την άσκηση της σωματικής βίας. Παιδική βία θεωρείται η οποιαδήποτε μορφή σωματικής, λεκτικής ή ψυχολογικής κακοποίησης από ανηλίκους σε ανηλίκους. Ακόμα και ο στιγματισμός θεωρείται μορφή βίας. Το να επιστρέψει ,κάποιες φορές, το παιδί μας από το σχολείο με εκδορές ή μελανιές ως ένα βαθμό μπορεί να χαρακτηριστεί φυσιολογικό , ειδικά στις μικρότερες ηλικίες, στα πλαίσια του παιχνιδιού. Η συχνότητα όμως τέτοιων περιστατικών σε συνδυασμό με περίεργες ή ασυνήθιστες συμπεριφορές, θα πρέπει να μας βάλει σε σκέψη.
Τα παιδιά που δέχονται βία στο σχολείο συνήθως κλείνονται στον εαυτό τους ή έχουν έντονες αντιδράσεις και επιθετική συμπεριφορά. Αυτές οι έντονες αντιδράσεις οφείλονται στο γεγονός ότι το παιδί συνήθως ντρέπεται για αυτό που του συμβαίνει και παράλληλα φοβάται να το αντιμετωπίσει. Η απότομη πτώση της επίδοσης του στα μαθήματα, η έλλειψη όρεξης να ασχοληθεί με πράγματα που του αρέσουν , η ξαφνική άρνηση να πάει σχολείο είναι κάποια σημάδια που μας δείχνουν ότι κάτι δεν πάει καλά.
Από την στιγμή που παρατηρούμε τα παραπάνω, θα πρέπει να προσεγγίσουμε το παιδί μας προσπαθώντας να συζητήσουμε μαζί του για το τι συμβαίνει. Στις περισσότερες περιπτώσεις τα παιδιά που δέχονται βία, επειδή ντρέπονται για αυτό που συμβαίνει ή φοβούνται, δύσκολα θα συζητήσουν για αυτό με οποιονδήποτε, ακόμα και με τον γονιό τους. Αυτό που μπορεί να κάνει ο γονιός είναι να προσπαθήσει αρκετά ώστε να κερδίσει την εμπιστοσύνη του προκειμένου, το παιδί να αισθανθεί ασφάλεια και υποστήριξη έτσι ώστε να αποκαλύψει το μυστικό του και να το αντιμετωπίσουν μαζί. Κάτι άλλο που παίζει σημαντικό ρόλο είναι να τονωθεί η αυτοπεποίθηση του παιδιού. Αν το παιδί μας νιώσει την δύναμη που έχει μέσα του θα καταφέρει να αντιμετωπίσει και να ξεπεράσει αυτή την δύσκολη κατάσταση. Θα πρέπει επίσης να του εξηγήσουμε ότι ο θύτης δεν είναι τίποτα άλλο παρά ένα παιδί με προβλήματα και χαμηλή αυτοπεποίθηση, που σκορπάει τον φόβο στα άλλα παιδιά γιατί έτσι αισθάνεται σημαντικός και δυνατός. Επίσης, είναι βασικό να υπάρξει και συνεργασία με τους δάσκαλούς των παιδιών. Ο γονιός από την στιγμή που εντοπίζει τα σημάδια βίας στο παιδί του οφείλει να ενημερώσει τον δάσκαλο, προκειμένου να βοηθηθούν, μέσα από συζήτηση και άλλες πρακτικές, τόσο το παιδί- θύμα όσο και το παιδί- θύτης.
Κάπου εδώ θα ήθελα να αναφερθώ στο παιδί-θύτη. Πολλοί γονείς δέχονται παράπονα από άλλους γονείς ή δασκάλους ότι το παιδί τους παρουσιάζει επιθετική συμπεριφορά και τρομοκρατεί άλλα παιδιά. Τέτοια άτομα συνήθως, είναι παιδιά με χαμηλή αυτοπεποίθηση, με παραμέληση από το σπίτι, που μέσα από την επιθετική συμπεριφορά και ορισμένες φορές με την εμπλοκή τους σε «κακές» παρέες, θέλουν να τραβήξουν την προσοχή των άλλων και να αντλήσουν δύναμη και αυτοπεποίθηση μέσα από τον φόβο που προκαλούν. Τα παιδιά αυτά έχουν ανάγκη την προσοχή και την αγάπη.
Μια τέτοια κατάσταση σίγουρα δεν είναι εύκολη για καμιά οικογένεια , είτε είναι του παιδιού-θύματος είτε του παιδιού- θύτη. Τα παιδιά δεν ευθύνονται για τις παραβατικές ή άσχημες αντιδράσεις τους αφού αυτές είναι προϊόντα των αρνητικών μυνημάτων που δέχονται καθημερινά από την κοινωνία και το περιβάλλον τους. Η συζήτηση, το να είμαστε κοντά στο παιδί μας, να «ακούμε» τις ανάγκες του και να φροντίζουμε για αυτές είναι η καλύτερη αντιμετώπιση σε τέτοια προβλήματα. Ακόμα και όταν αισθανόμαστε ότι δεν μπορούμε να διαχειριστούμε τέτοιες καταστάσεις, πάντα υπάρχει η βοήθεια Κοινωνικών Λειτουργών και Ψυχολόγων ,ανθρώπων που έχουν την γνώση και την κατάρτιση πάνω σε τέτοια θέματα.

(Το παρόν άρθρο δημοσιεύτηκε στη εφημερίδα "Ανεξάρτητος" τις 19/11/11)


Βρεττού Γεωργία
Κοινωνική Λειτουργός
Κέντρο Ημέρας Αργοστολίου
Λεωφ. Βεργωτή 18
Τηλ. : 26710-28958